Таспа

Туынды

Жұмат ӘНЕСҰЛЫ. Ахаң мен Жахаң салған азаттық жолы (жалғасы)

(Суретте Ахаң тұрған үйдің қазіргі күйі) «Қырық мысал», «Оян, қазақ!» 1909 жыл. Ақпан айының басы. Торғай қаласы (Торғай уезінің орталығы). Күн бұлтты болғанымен, желсіз тымық. Қаланың орталығында татар-ноғай саудагерлерінің дүкендері қаз-қатар сап түзеген. Орталықта алай- бұлай жүрген адам көп. Әсіресе, татар Сафиуллиннің дүкeнінің алдында адам ығы -жығылау. Бір сары шашты сары бала қолындағы даңғырасын қатты-қатты соғып, «Оян, қазақ!», Қазақша жаңа кітап! ...

Толығырақ »

Жұмат ӘНЕСҰЛЫ. Ахаң мен Жахаң салған азаттық жолы (тарихи повесть)

1907 жыл. Шілде айы. Ахмет Байтұрсынов Семей түрмесінен босатылғаннан кейін қала базарының маңынан бір бөлмелі пәтер жалдап тұрып жатқан. Оған себеп— жандармерияның «қаладан шықпайсыз» деген нұсқауы еді. Түс әлеті болып қалған кез, Ахмет терезе алдындағы столда Крыловтың «Басни» атты кітабының біраз мысалдарын аударған. Қолжазбасын автордың мысалдарымен салыстырып, кей жерін өшіріп, қайта жазып, кейбір мысалдарға өз жанынан қосып, Крылов мысалдарына жаңаша ...

Толығырақ »

Абсурдизм және Төлен Әбдіктің «Ақиқаты»

ХХ ғасырдың 70-жылдарындағы прозада шығармалардағы мекен мен мезгілдің нақтыланбауы, жазушылардың кеңістік пен уақыттық өлшемдерге басқаша қарай бастауы, қоғамдық-идеялық фактордан алыстап кету немесе мүлде ескермеу, әлеуметтік белсенді кейіпкерлерден бас тарту т.т. соны сипаттар алғашында тосырқатып тастағаны рас. Қоғамдық идеалдың бұлыңғырлығын, трагизмнің шектен тыс қоюлығын, кейіпкердің әрекетсіздігін тілге тиек еткен сындар да болып жатты. Өйткені әдебиеттің мүлде жаңа сорапқа түсуі, тың ізденістер ...

Толығырақ »

«Биленбеген вальс»: жаныңа жылулық сыйлайды

Əскери жазушыдан кейін прозаға қалам тербеген тағы бір Бауыржанның жинағымен таныстық. Жуырда. 150 беттік шағын жинаққа қаламгердің бірнеше әңгіме, новелласымен қатар мысалдары да еніпті. Өзіміз ұнатып оқитын жасөспірімдер тақырыбы. Автор кітабына бір әңгімесінің атауын қойған екен – «Биленбеген вальс». Әуелі «Қысқы орман» деген қысқа әңгімесін демде оқып шығып едік, іле «Жазда жауған бұршақ» новелласына бас қойып кетіппіз. Бұдан ары «Шортан», ...

Толығырақ »

Қаралы сұлу – Қарагөз

 Если человек любит кого-то до безумия, То всякий его грех заслуживает прощения. Маргарита Наварская  Жазу жазып отыр еді, телефон шылдыр ете қалды. Тұтқаны құлағына тосқанда: – Кешіріңіз, Ерасыл ағамен сөйлесуге бола ма? – деді бейтаныс дауыс. – Мен тыңдап тұрмын. – Ә, ә, иә, өзіңіз екенсіз ғой… Айып етпесеңіз, мүмкін болса… – деп жасқана сөйлеген дауысқа: – Тыңдап тұрмын, айта беріңіз ...

Толығырақ »

Озбырлық шындығын ашқан шығарма

Кез келген ақын-жазушы үшін ұлтының мұңын мұңдап, жоғын жоқтау – ең басты парыз. Қаламды қару еткен сөз сарбаздарын халқы да айрықша қадірлейді. «Талғам-таразы» айдарының бүгінгі «оқырманы» – қаламгер Ораз Қауғабай қашанда батыл сөйлеуден жаңылмаған жазушы, журналист, қоғам қайраткері Сапабек Әсіптің «Қазақ қасіреті» кітабы туралы ой толғады. Қазақ халқының өткен тарихы мен жер-суының тағдырын терең білетін ғалым-қаламгер Сапабек Әсіпов ағамыздың «Қазақ қасіреті» ...

Толығырақ »

«Жүз жылдық жылнама»

Елордадағы Ұлттық академиялық кітапханада Ел газеті — «Egemen Qazaqstan» басылымының 100 жылдық мерейтойына арналған «Жүз жылдық жылнама» атты 5 томды жинақтың тұсауы кесілді деп хабарлайды egemen.kz тілшісі. «Egemen Qazaqstan» республикалық газеті» АҚ Басқарма төрағасы Дархан Қыдырәлінің айтуынша, 1919-1976 жылдар аралығын қамтитын 5 томдық жинақ әзірге 2000 данамен таралып отыр. «1919 жылы «Ұшқын» деген атпен шыға бастаған басылым әр жылдары түрлі атпен ...

Толығырақ »

Тулақты туындыға айналдырған

Гүлдана Жұрқабаева – Торғай өңірінің тумасы. Мамандығы – дизайнер. Қостанай қаласында білім алған. Қостанай меценаттар клубы тағайындайтын «Шабыт» сыйлығының «Бейнелеу өнері» аталымы бойынша лауреаты атанған. Ұстазы Гуля Серікқызының ұсынысымен алғаш теріге – кәдімгі малдың, аңның терілеріне сурет салуды қолға алған. Әртүрлі тақырыптарда сәнді-композициялық кескіндемелер түсіре бастайды. Бұдан соң теріге сурет салуға ерекше белсене кіріседі. Суреттерінен даланың тамаша көріністері менмұндалайды. Туған ...

Толығырақ »

Серік ТҰРҒЫНБЕКҰЛЫ. Айбергенов айдыны

(Естелік – эссе) Алпысыншы жылдардың аяғы мен жетпісінші жылдардың басында, қазақ поэзиясына қырандай самғап, екпіндей енген, ерекше болмысы бар бір ақын болса – ол Төлеген Айбергенов еді. Айбергеновтің сол кездегі қалам сілтесіне қызықпаған ақын кем де кем шығар. Тіпті сол бір тұстарда Төлегенше тебіреніп, Төлегенше толғаған ақындардың легі қалыптаса бастап еді. Әрине, солардың бәрі бір саптан, бір қаптан шыққан бір-бірімен ...

Толығырақ »

Кәмшат Дөненбаева туралы кітап жарық көрді

Қостанайда даңқты механизатор, Социалистік Еңбек Ері Кәмшат Дөненбаева туралы кітаптың тұсауы кесілді. Жиынға Кәмшат Байғазықызының ұлы мен жеңгесі, көз көрген замандастары келді деп хабарлайды tobyl-torgai.kz тілшісі әкімдіктің баспасөз қызметіне сілтеме жасап.   Қостанай облысының әкімі Архимед Мұхамбетов Еңбек Ерінің кісілік қасиеттерін еске салды. «Кәмшат Байғазықызының бейнесі жүрегімізе мәңгі сақталады. Ол кісі жүрген жерінде халқымыздың амандығын тілеп отыратын. Тың ардагері, ардақты ...

Толығырақ »